چگونه به احساس خویش ارج نهیم (ابراز وجود)

چگونه به احساس خویش ارج نهیم (ابراز وجود)

ابراز وجود به معنی احترام گذاشتن به خود و دیگران و آگاه بودن از نیازها

و خواسته های خود است. به معنی به دست آوردن خواست فردی به

هر قیمت نیست. ابراز وجود یعنی توانایی ارج نهادن به احساس و فکر

خود، عزت و حرمت برای خویش قائل شدن، شناخت نقاط قوت و ضعف

خویشتن، پذیرش مسئولیت های مختلف زندگی از جمله انتخاب های

خود فرد است.

پاسخ منطقی  محکم (( نه)) به خواسته های احساسی و غیر منطقی

خود ودیگران، توانایی بیان خویشتن، آرام و راحت فکر کردن، آرام و متین

و در عین حال قاطعانه بیان کردن احساسات خود، (( بله)) گفتن جایی

که دلتان می خواهد(( بله بگویید)) و (( نه)) گفتن جایی که دلتان میخواهد

(( نه)) بگویید، بالاخره گرفتن حق خود بدون این که به حقوق دیگران تعدی

کرده باشیم. ابراز وجود یک سبک زندگی پیشرفتۀ علمی-روانشناختی

است که در نهایت منجر به داشتن یک زندگی سالم، سازنده و با نشاط

می گردد که به تبع آن سلامت روان فردی و جمعی حاصل گشته و آثار

مثبت آن در زندگی نمایان خواهد گشت.

مهارت قاطعیت:

مهارت قاطعیت، یکی از مهم ترین مهارت های اجتماعی و سلامت رفتاری

است.

یکی از مهم ترین دلایل گرایش افراد به آسیب های روانی و اجتماعی

مانند اعتیاد و ایدز ناتوانی افراد در مهارت قاطعیت و به خصوص مقابله با

پیشنهادهای ناسالم دیگران است.

انواع رفتارهای قاطعانه:

غالباً رفتار قاطعانه را با(( نه گفتن)) مترادف می پندارند. این در حالی

است که (( نه گفتن))، فقط یکی از انواع رفتارهای قاطعانه است، انواع

رفتارهای قاطعانه عبارتند از:

۱-رد قاطعانه: (( نه گفتن)) همان رد قاطعانه است. در این نوع رفتار

قاطعانه، فرد درخواست ها، پیشنهادها، تحمیل ها و فشارهای منفی

اطرافیان را به گونه ای جامعه پسند رد می کند.

۲-در خواست قاطعانه: یکی از مهم ترین انواع رفتار قاطعانه، توانایی

درخواست کردن از دیگران است. برخلاف آن که ممکن است عده ای

به غلط تصور کنند که در خواست از دیگران نشانۀ ضعف است، این رفتار

یکی از سالم ترین شکلهای رفتارهای قاطعانه است.

ضرورت و اهمیت آموزش ابراز وجود

زندگی پر چالش امروزی به گونه ای است که فرد، مدام با موقعیت های

مختلف ارتباطات بین فردی و اجتماعی درگیر است، در چنین موقعیتهایی

همیشه بیم آن می رود که خواسته ها و حقوق مشرو ع فردی تحت الشعاع

قرار گیرد.

فنون لازم برای ابراز وجود

۱-ارتباط کلامی: بزرگترین و کاربردی ترین منبع برقراری ارتباط بین انسانهای

امروزی ارتباط کلامی است. منظور از ارتباط کلامی انتقال هر نوع پیام کلامی

از طرف فرستنده به سوی گیرندۀ پیام است.

زمانی که می خواهید با کسی قاطعانه برخورد کنید بهتر است یاد بگیرید

که شانه هایتان را راست نگه دارید، نفس عمیقی بکشید و با صدای پرانرژی

و قوی، سخن و صحبت خود را شروع کنید. هرگز در صحبت کردن عجله نکنید

و بر عضلات خود کنترل داشته باشید.

زمانی که فکر می کنید هنوز آمادگی کافی برای برخورد صحیح و ابراز گرانه

را ندارید برقراری یک ارتباط کلامی و یا غیر کلامی مؤثر را به وقت دیگری موکول کنید.

۲-ارتباط غیر کلامی: منظور از ارتباط غیر کلامی هر نوع پیامی است که شما

با جسم و بدن خود آن را غالباً به شکل دیداری به طرف مقابل منتقل می کنید.

شما می توانید با گرفتن ژست های مختلف به خود، پیام های متفاوت و متعددی

را برای مخاطبان خود منتقل کنید. وقتی روی یک پای خود ایستاده و پای دیگر

را روی پای اول خود جمع کرده اید، یا زمانی که بالاتنۀ شما از یک طرف به اندازۀ

تقریبی ۲۰ درجه خمیده است. شاید نشانگر این باشد که شما در وضعیت

اول احساس راحتی و در وضعیت دوم حالت وابستگی را از خود نشان می دهید.

۳-کاهش و کنترل اضطراب: اضطراب حالت ناخوشایندی است که با تعریق کف

دست ها، زیر بغل، شکم، پیشانی و پشت گردن، ضربان تند قلب، احساس

حالت تهوع و استفراغ و گاهی با سرگیجه همراه است. فرد مضطرب کسی

است که بنا به دلایلی مبهم و بی اساس حالت های فوق را گاه گاهی تجربه

می کند. اضطراب دارای درجات و مراتب مختلفی است. به هر حال، افراد

مضطرب می توانند با استفاده از تکنیک ها و روش های مختلف کنترل اضطراب،

آن را کنترل کنند.

برای کاهش اضطراب، نفس عمیق بکشید و نگاهی به دور و بر خود بیندازید.

به ماهیچه های خود توجه کنید و سعی نمایید تا حرکات آن ها را در اختیار بگیرید.

با بررسی اجمالی شرایط وبا کمال خونسردی اما قاطعانه و با شجاعت، یک

رفتار ابراز گرانۀ وجود انجام دهید.

۴-کاهش، کنترل و تغییر جهت انرژی خشم: در مورد خشم و نحوۀ بروز و

تخلیۀ آن مختصراً توضیحاتی ارائه شد. خشم یک هیجان شدید ناخوشایندی است

که ممکن است برخی اوقات به انسان دست دهد.

زمانی که خشمگین هستید احتمالاً نخواهید توانست رفتار قاطعانه اما اجتماع

پسند از خود نشان دهید. بعضی ها ابراز وجود خود را با پرخاشگری در می آمیزند

و به طور کلی از هدف ما که آموزش ابراز وجود است، دور می افتند.

چگونه به احساس خویش ارج نهیم (ابراز وجود)

 اول یاد بگیرید که خشم خود را  با شمردن از هزار تا هزار و ده کنترل کنید.

نفس عمیق بکشید، ابتدا فکر کرده، تأمل نموده و سپس اقدام به رفتار ابراز

گرانه بنمایید. هرگز عجله نکنید و گمان نگنید که اگر زود جواب کسی را ندادید

قاطع بودن خود را نشان ندادید و یا برای همیشه فرصت را از دست دادید.

۵-افزایش عزت نفس: عزت نفس یعنی ارزش گذاری به خود و خود را ارزشمند

و محترم شمردن، با خود به بزرگی رفتار کردن و حتی در غیاب مردم با خود

محترمانه برخورد کردن و مهربان بودن. عزت نفس شامل گفتار، رفتار، طرز لباس

پوشیدن و در کل طرز زندگی است.

شما می توانید با  ایجاد نظم و انضباط در زندگی و با داشتن برنامۀ روزانه،

خوردن غذاهای بهداشتی و تمیز، زندگی در محل مناسب و امن، معاشرت با

افراد سالم، مطالعه و انجام تحقیقات مناسب به افزایش عزت نفس خود کمک

کنید. هر گز با دستان کثیف و آلوده سر هیچ سفره یا میز غذایی حاضر نشوید

و در مجالس عمومی و مهمانی ها لباس های مناسب، پاکیزه و مرتب بپوشید.

در این صورت زمینه برای ابراز وجود شما تقریباً آماده است.

۶-آگاهی از خویشتن و دیگران در موقعیت های اجتماعی : منظور از آگاهی

از خویشتن و دیگران عبارت از میزان آگاهی و هوشیاری شما از خود، و ویژگیهای

روان شناختی و خصوصیات فردی خود ودیگر افراد است.

قبل از این که در مورد مسأله ای ابراز وجود نشان دهید باید

مسئولیتهای انجام این رفتار را هم بر عهده بگیرید.

برای انجام این کار باید پیامدهای احتمالی آن را در نظر آورده و مسئولیتهای

بعدی آن را بپذیرید.

به عبارت دیگر اول به خودتان مراجعه کنید. آیا اصلاً حوصلۀ ابراز وجود دارید؟

آیا به اندازۀ کافی انرژی دارید تا از رفتارهای کلامی و غیر کلامی لازم به موقع

استفاده کنید؟

آیا فکر نمی کنید گاهی اوقات استفاده از سیاست رفتاری بهترین نوع ابراز

وجود باشد؟

۷-آگاهی از هنجارهای اجتماعی و فرهنگی رفتار: هنجار از دیدگاه آماری عبارت

است از الگویی که اگر صد نفر انسان را در یک زمان و مکان مشخص در نظر

بگیریم، حداکثر افراد از آن پیروی کنند. زمانی که افراد به هم می رسند

سلام می کنند. این یک هنجار اجتماعی است. در فرهنگ مشرق زمین،

پوشیدن لباس های سنتی و احترام به بزرگترها یک هنجار تلقی می گردد.

در حالی که ممکن است، نوع پوشش و برخورد با بزرگترها در مغرب زمین

کاملاً متفاوت از مشرق زمین باشد. اگر می خواهید ابراز وجود کنید و مثلاً

به عنوان یک نوجوان یا جوان مشرق زمینی مثل نوجوانان یا جوانان مغرب

زمین برخورد و زندگی کنید، ممکن است با مشکلات زیادی مواجه شوید.

چرا که شما هنجارهای موجود در جامعۀ خود را نادیده گرفته اید. این همان

پذیرفتن مسئولیت های رفتارهای ابراز گرانۀ وجود است.

انتخاب همسر، نامزد کردن، ازدواج و تشکیل زندگی مشترک نیز به همین

نحو است. اگر کسی بدون توجه به هنجارهای اجتماعی که در آن زندگی

می کند دست به چنین اقداماتی بزند، مطمئناً ریسک بزرگی کرده است.

ادامه دارد…….

کتاب : آموزش ابراز وجود

مؤلف: مختار معتمدین

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

میخواهید به بحث بپیوندید؟
احساس رایگان برای کمک!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *